पोर्टफोलिओ म्हणजे काय?

What Is A Portfolio

गुंतवणूक पोर्टफोलिओ हा गुंतवणूकदाराच्या मालकीच्या मालमत्तेचा संग्रह असतो. या पोर्टफोलिओमध्ये रोखे, स्टॉक्स, म्युच्युअल फंड, पेन्शन योजना, रिअल इस्टेट आणि अगदी सोने (नाणी किंवा बार) सारख्या भौतिक मालमत्तेसारख्या गुंतवणूक रोख्यांचा समावेश असू शकतो. मुळात, यामध्ये मूल्य वाढू शकणारी किंवा परतावा देऊ शकणार्‍या प्रत्येक मालमत्तेचा समावेश होतो. अनेकजण भविष्यातील नफ्यासाठी मौल्यवान कलाकृतींमध्ये गुंतवणूक करतात.

आदर्श पोर्टफोलिओमध्ये गुंतवणुकीचे विविध प्रकार असतात. हे सरकारी रोखे ते स्मॉल-कॅप स्टॉक्स ते फॉरेक्स चलनापर्यंत असू शकते. पण तुमचा पोर्टफोलिओ व्यवस्थित व्यवस्थापित करणे महत्त्वाचे आहे. अन्यथा, तुम्हाला कमी परतावा मिळू शकतो.

पोर्टफोलिओ व्यवस्थापन

पोर्टफोलिओ व्यवस्थापन म्हणजे तुमचा गुंतवणुकीत होणारा तोटा कमी करण्यासाठी आणि तुमचा परतावा वाढवण्यासाठी योग्य मालमत्तेची निवड करणे.

पण लक्षात ठेवा, ही एक-वेळची क्रिया नाही. दुसऱ्या शब्दांत, जेव्हा तुम्ही मालमत्तेचा पोर्टफोलिओ तयार करता तेव्हा तुमचे काम पूर्ण होत नाही. तुम्हाला तुमच्या पोर्टफोलिओचे सतत निरीक्षण करावे लागेल. हे सुनिश्चित करण्यासाठी आहे की प्रत्येक गुंतवणूक निर्धारित कालावधीत जास्तीत जास्त परतावा मिळवते.

उदाहरणार्थ, अदितीच्या बाबतीत एक नजर टाकूया. 27 वर्षीय अकाउंटंटने वर्षाच्या सुरुवातीला एका विशिष्ट स्टॉकमध्ये गुंतवणूक केली. तिच्या संशोधन आणि मार्केट डेटा विश्लेषणाच्या आधारे, पुढील सहा महिन्यांत स्टॉक किमान 12% परतावा देईल अशी तिला अपेक्षा होती. पण जसजसा वेळ निघून गेला, तसतसे तिच्या लक्षात आले की स्टॉकने अपेक्षेप्रमाणे कामगिरी केली नाही. परतावा तिच्या अपेक्षेपेक्षा खूपच कमी होता.

परिणामी आदितीने तिच्या गुंतवणुकीचे पुनर्मूल्यांकन करण्याचा निर्णय घेतला. तिला वाटले की हा स्टॉक तिच्या पोर्टफोलिओमधून काढून टाकणे आणि हा निधी चांगल्या गुंतवणुकीच्या पर्यायात चॅनल करणे चांगले आहे.

पोर्टफोलिओ तयार करताना विचारात घेण्यासारखे घटक:

  • विविधता आणणे

जेव्हा तुम्ही शेअर बाजारात गुंतवणूक करता, तेव्हा तुमची गुंतवणूक विविध बाजार श्रेणींमध्ये पसरवणे हा एक चांगला दृष्टीकोन आहे. अशा प्रकारे, बाजारातील एक किंवा दोन क्षेत्रांना मंदीचा फटका बसला तरी, तुमच्या संपूर्ण पोर्टफोलिओला त्याचा फटका बसत नाही.

  • गुंतवणूक खर्च कमी करा

गुंतवणूकदारांसाठी एक मोठा खर्च म्हणजे कमिशन फी आणि व्यवस्थापन खर्च. तुम्ही नियमितपणे स्टॉकची खरेदी आणि विक्री केल्यास हे विशेषतः संबंधित आहे. डिस्काउंट ब्रोकरेज फर्ममध्ये गुंतवणूक करण्याचा विचार करा. या कंपन्या त्यांच्या ग्राहकांकडून लक्षणीयरीत्या कमी शुल्क आकारतात.

तसेच दीर्घकालीन उद्दिष्टांसाठी गुंतवणूक करताना, बाजारातील अल्पकालीन बदलांवर आधारित निर्णय न घेणे चांगले. दुस-या शब्दात सांगायचे तर, अल्पावधीत कमी कमी झाल्यामुळे तुमचे स्टॉक विकू नका.

(आम्ही स्टॉक मार्केटमधील गुंतवणुकीनंतर झालेल्या खर्चाच्या विभागात हे अधिक चांगल्या प्रकारे पाहू)

  • नियमित गुंतवणूक

तुमचा पोर्टफोलिओ मजबूत करण्यासाठी, नियमितपणे गुंतवणूक करणे महत्त्वाचे आहे. हे तुम्हाला दीर्घ कालावधीत तुमची संपत्ती वाढवण्यास मदत करेलच, शिवाय तुम्हाला गुंतवणुकीच्या शिस्तीची सवयही लावेल. आणि तुमची उत्पन्नाची पातळी जसजशी वाढत जाईल तसतसे तुम्ही गुंतवलेली रक्कम वाढवण्याचा प्रयत्न करू शकता.

  • पाठपुरावा खरेदी

जेव्हा तुम्ही नवीन स्टॉकमध्ये गुंतवणूक करत असाल , तेव्हा ते कसे कार्य करते हे तुम्हाला माहीत नसते. त्यामुळे सुरक्षिततेसाठी, एकाच गुंतवणुकीत तुमची पूर्ण स्थिती टाळणे ही चांगली कल्पना आहे. त्याऐवजी, फॉलो-अप धोरणाद्वारे गुंतवणूक करण्याचा प्रयत्न करा.

म्हणजेच सुरुवातीला स्टॉकमध्ये थोडी गुंतवणूक करा. जर स्टॉकची कामगिरी तुमच्या अपेक्षा पूर्ण करत असेल, तर तुम्ही तुमच्या पूर्ण स्थितीत पोहोचेपर्यंत तुमची गुंतवणूक स्तब्ध पद्धतीने वाढवू शकता.

पोर्टफोलिओचे प्रकार काय आहेत?

  • आक्रमक पोर्टफोलिओ

आक्रमक पोर्टफोलिओ, नावाप्रमाणेच, पोर्टफोलिओच्या सामान्य प्रकारांपैकी एक आहे जो उच्च परताव्याच्या शोधात अधिक जोखीम घेतो. आक्रमक पोर्टफोलिओमधील स्टॉक्समध्ये उच्च बीटा असतो आणि त्यामुळे किंमतीत चढ-उतार होतात.

या प्रकारच्या पोर्टफोलिओमध्ये, जोखीम विवेकपूर्ण पद्धतीने व्यवस्थापित करणे अत्यावश्यक आहे. तोटा कमीत कमी ठेवण्यावर आणि नफा मिळवण्यावर यश मुख्यत्वे अवलंबून असते.

  • बचावात्मक पोर्टफोलिओ

बचावात्मक पोर्टफोलिओ म्हणजे उच्च बीटा नसलेले स्टॉक. या पोर्टफोलिओमधील साठे बाजारातील व्यापक हालचालींपासून तुलनेने वेगळे आहेत. या प्रकारच्या पोर्टफोलिओमध्ये, प्रिन्सिपल गमावण्याची जोखीम कमी करणे हे धोरण आहे.

सामान्यतः, बचावात्मक पोर्टफोलिओच्या निधीचा मोठा भाग निश्चित-उत्पन्न सिक्युरिटीजला दिला जातो. तुमची भूक कमी जोखीम असल्यास, तुम्ही बचावात्मक पोर्टफोलिओ तयार करू शकता.

  • उत्पन्न पोर्टफोलिओ

हा आणखी एक सामान्य प्रकारचा पोर्टफोलिओ आहे जो लाभांश किंवा इतर प्रकारच्या वितरणातून पैसे कमविणाऱ्या गुंतवणुकीवर लक्ष केंद्रित करतो. सकारात्मक रोख प्रवाह निर्माण करून, उत्पन्नाचा पोर्टफोलिओ अशा कंपन्यांमध्ये गुंतवणूक करतो जे त्यांच्या नफ्यातील काही भाग अनुकूल कर स्थितीच्या बदल्यात भागधारकांना परत करतात.

उत्पन्न पोर्टफोलिओमधील समभागांची कामगिरी प्रचलित आर्थिक वातावरणाच्या अधीन असते हे लक्षात ठेवणे आवश्यक आहे. मंदीच्या काळात ते मारहाण करू शकतात.

  • सट्टा पोर्टफोलिओ

सर्व प्रकारच्या पोर्टफोलिओमध्ये सट्टा पोर्टफोलिओमध्ये सर्वाधिक जोखीम असते. सट्टा नाटके प्रारंभिक सार्वजनिक ऑफरिंगवर (IPO) किंवा स्टॉक्सवर असू शकतात जे टेकओव्हर अफवांचे लक्ष्य असू शकतात.

सट्टा पोर्टफोलिओमधील स्टॉक हे तंत्रज्ञान आणि आरोग्य सेवा कंपन्यांचे देखील असू शकतात जे प्रगती उत्पादनाच्या प्रक्रियेत आहेत. सट्टा पोर्टफोलिओ तयार करताना गुंतवणूकदारांनी योग्य परिश्रम घेतले पाहिजे कारण त्यात असणारी जोखीम खूपच जास्त आहे.

  • हायब्रिड पोर्टफोलिओ

मोठ्या प्रमाणात लवचिकता ऑफर करणारा, एक संकरित पोर्टफोलिओ असा आहे जिथे तुम्ही कला सारख्या निष्क्रिय गुंतवणुकीत प्रवेश करता. पारंपारिकपणे, हायब्रीड पोर्टफोलिओमध्ये, कोरमध्ये ब्लू-चिप स्टॉक आणि विशिष्ट उच्च-दर्जाचे कॉर्पोरेट किंवा सरकारी बॉण्ड्स असतात.

स्टॉक्स आणि बाँड्सचे एका निश्चित प्रमाणात मिश्रण करून, एक हायब्रिड पोर्टफोलिओ अनेक मालमत्ता वर्गांमध्ये वैविध्य प्रदान करतो, त्यामुळे कर्जाची स्थिरता.

तळ ओळ

पोर्टफोलिओ व्यवस्थापनाचे उद्दिष्ट संपूर्ण पोर्टफोलिओचा परतावा वाढवणे हे आहे; पोर्टफोलिओमधील एक किंवा दोन समभागांमधून मिळणारा परतावाच नाही. तुमच्या गुंतवणुकीच्या पोर्टफोलिओचे निरीक्षण आणि व्यवस्थापन करून, तुम्ही सेवानिवृत्ती निधी तयार करण्यासह विविध आर्थिक उद्दिष्टे पूर्ण करण्यासाठी मोठा निधी तयार करू शकता. पण त्यासाठी लवकरात लवकर गुंतवणूक सुरू करणे आवश्यक आहे. हे तुम्हाला तुमचा परतावा वाढवण्यासाठी दीर्घ कालावधी देईल. 

पोर्टफोलिओ म्हणजे काय?

Leave a Reply

Your email address will not be published.

Scroll to top